Sony MZ-RH1 Hi-MD walkman (p)review      update:   
30-07-2006

Waarschuwing!

Ik wil deze (p)review beginnen met een waarschuwing! Onze test is namelijk gebaseerd op een prototype van de MZ-RH1. Dit betekent dat de uiteindelijke MZ-RH1 die in de winkels terecht komt op bepaalde punten kan afwijken van het geteste model. Mogelijke laatste aanpassingen zitten waarschijnlijk vooral in dingen als menu opties en kleine aanpassingen in de bediening. Dit zijn dus vooral updates en aanpassingen die men op het laatste moment nog heeft gedaan. Op het moment dat het apparaat echt in de winkel ligt zal voor 100% duidelijk worden welke functies het apparaat bezit en hoe de bediening e.d. werken. Het uiteindelijke model zal naar verwachting grotendeels overeenkomen met het prototype, dus deze (p)review zal een aardig beeld schetsen van hoe de MZ-RH1 uiteindelijk zal zijn.

 Foto 1, Sony MZ-RH1 closeup.

Inleiding

MDcenter.nl wil zich allereerst bij Sony Nederland bedanken voor het feit dat we zo snel na de officiële aankondiging van de MZ-RH1 over een prototype konden beschikken om het aan een uitgebreide test te onderwerpen. In het bijzonder wil ik Fenno en Karin bedanken voor de toelichting en extra informatie die ze ons hebben gegeven.
In deze (p)review wilden we de MZ-RH1 niet op alle punten beoordelen. Wij hebben ervoor gekozen om vooral de nieuwe functies en de verbeteringen ten opzichte van eerdere generaties MD-apparatuur toe te lichten. Functies die al bekend zijn van oudere apparatuur zullen we voor het gemak overslaan omdat over het algemeen dan wel bekend is hoe deze werken en wat je ervan kan verwachten.
Met de MZ-RH1 heeft Sony de oude strategie betreffende (Hi-)MD laten varen. De MZ-RH1 is niet meer bedoeld als concurrent van mp3-spelers maar is vooral gericht op mensen die een MD kopen vanwege de onovertroffen opnamemogelijkheid tegen een betaalbare prijs. De MZ-RH1 is dus o.a. heel erg geschikt voor muzikanten en journalisten of voor mensen die een mobiele opnamestudio nodig hebben. Dat de MZ-RH1 als mobiele opnamestudio bedoeld is zie je terug in o.a. het design maar ook in de bediening en de mogelijkheden. Deze zijn primair toegespitst op het opnemen op locatie.
Voordat we meer in de details van de MZ-RH1 duiken willen we beginnen met een korte samenvatting van de belangrijkste nieuwigheden van de MZ-RH1. Deze opsomming bevat natuurlijk niet alle kleine verbeteringen die zijn doorgevoerd maar geeft een globale indicatie van waarom de MZ-RH1 uniek is in zijn soort.

 Animatie 1, draaiende MZ-RH1.

Belangrijkste verbeteringen
De MZ-RH1 is op een groot aantal punten verbeterd ten opzichte van eerdere MD-walkmans. De belangrijkste nieuwe mogelijkheden zijn:
Uiterlijk & design
Als je de MZ-RH1 voor het eerst ziet vraag je je misschien af hoe Sony het in zijn hoofd heeft kunnen halen het display en de bedieningsknoppen op de zijkant van de walkman te plaatsen. Dit was tenminste ook onze eerste gedachte. Echter pak je de eerste keer de RH1 vast dan merk je ineens dat dit helemaal nog niet zo'n gek idee is. Terwijl je bij andere MD-walkmans het apparaat vast moet houden aan de smalle zijkanten kun je de RH1 stevig vastpakken aan de boven en onderkant. Mensen die wel eens een pieper of pager gehad hebben (voor het GSM tijdperk) snappen wat ik bedoel. Bij deze apparaten zat het display ook vrijwel altijd op de zijkant. De plaatsing van het display is ook erg handig als je de walkman in een draagzakje of in de broekzak hebt zitten. Op deze manier is het display altijd leesbaar. Verder zijn de twee zijkanten voorzien van een rubberen antislip-laag zodat de RH1 bijna niet uit je handen kan glippen. Ook over de positionering van de knoppen is goed nagedacht. Of je de RH1 nu ergens neerlegt of in je hand houdt, alle belangrijke bedieningsknoppen blijven bereikbaar wat de bediening van de RH1 dan ook erg makkelijk maakt. Waar ook over nagedacht is is het feit dat zich op de onderkant van de RH1 vier kleine rubberen pootjes zitten zodat de walkman niet alle kanten opglijdt als je hem ergens neerlegt. Ook is het display lichtelijk gekanteld wat het aflezen van het display vergemakkelijkt als de MD bijvoorbeeld op een tafel ligt. Het lijkt net of de RH1 een gekrompen MD-deck moet voorstellen.
Uiteraard is de behuizing van de RH1 van metaal wat hem meteen ook een stuk steviger en duurzamer maakt dan veel andere MD-walkmans. Verder beschikt deze walkman over de bekende aansluitingen zoals een hoofdtelefoonaansluiting, een USB-aansluiting, een line-ingang en een microfooningang. Een aansluiting voor een externe AC-adapter lijkt te ontbreken, maar de USB-aansluiting op de RH1 kan tevens worden gebruikt om de bijgeleverde adapter aan te sluiten. De AC-adapter is namelijk voorzien van een USB-stekker.
Bediening
Om een duidelijk overzicht te krijgen van welke knoppen en aansluitingen waar op de MZ-RH1 zitten en waar ze voor gebruikt worden volgt hier een overzicht van de op de RH1 aanwezige knoppen, aansluitingen en andere belangrijke onderdelen.
 Foto 2, Knoppen en aansluitingen.
  1. Hoofdtelefoonaansluiting: dit is de hoofdtelefoonaansluiting die is gecombineerd met de line-out aansluiting. Omschakelen tussen de twee kan je in het menu. Sluit je echter een afstandsbediening aan dan gaat deze uitgang automatisch naar de "hoofdtelefoon"-instelling.
  2. Microfooningang: de microfooningang is geschikt voor het aansluiten van een stereo of mono microfoon. Verder is de aansluiting voorzien van de bekende "plug in power" om bepaalde microfoons van stroom te voorzien.
  3. Line ingang: dit is de analoge (stereo) line ingang gecombineerd met de optisch digitale ingang. Afhankelijk van welk type kabel je er in steekt bepaald de MD-walkman zelf wat voor soort ingangssingaal aanwezig is.
  4. Display/menu knop: als je kort op deze knop drukt verander je wat op het display te zien is. Houd je de knop langer ingedrukt dan verschijnt het menu op het display.
  5. Volume -: deze knop wordt gebruikt om het volume van de hoofdtelefoonuitgang zachter te zetten.
  6. Volume +: deze knop wordt gebruikt om het volume van de hoofdtelefoonuitgang harder te zetten.
  7. Stop/cancel: deze knop wordt gebruikt om opname of weergave te stoppen maar als je in het menu zit wordt de knop gebruikt als "cancel"-knop.
  8. Pause: deze knop is bedoeld om het afspelen of opnemen te pauzeren. Door de opname- en pauzeknop tegelijk in de drukken wordt de recorder in de opname-pauze modus gezet.
  9. T-mark: deze knop is bedoeld om tijdens of na een opnames handmatig trackmarks aan te maken of te verwijderen. Trackmarks kunnen door de recorder indien gewenst ook automatisch worden aangemaakt.
  10. Record knop: door deze knop naar rechts te bewegen wordt het opnemen gestart. Deze knop steekt maar net buiten de rand en werkt vrij zwaar zodat je de knop niet per ongeluk zult bedienen.
  11. Linker OLED display: het display van de RH1 is opgedeeld in een linker en rechter gedeelte zodat er meer informatie kan worden weergegeven.
  12. Rechter OLED display: het display van de RH1 is opgedeeld in een linker en rechter gedeelte zodat er meer informatie kan worden weergegeven.
  13. Hold schakelaar: onderop de RH1 bevind zich de hold-schakelaar waarmee je de bediening via de knoppen op de RH1 blokkeert. Deze functie is vooral handig als je de walkman in je broekzak stopt.
  14. Eject knop: met deze knop open je de RH1 zodat je er een disc in kan stoppen of deze kan wisselen. Deze knop moet ver ingedrukt worden zodat niet per ongeluk de disc uitgeworpen wordt. Verder is deze knop geblokkeerd wanneer een disc in gebruik is en niet uitgeworpen mag worden (bijvoorbeeld tijdens een opname of een bestandsoverdracht).
  15. Next: door de jog-knop omhoog te bewegen selecteer je het volgende item. Dit kan het volgende nummer zijn tijdens het afspelen maar ook het volgende item in het menu.
  16. Play/enter: door de jog-knop in te drukken wordt de weergave gestart. Ook wordt deze knop gebruikt om het menu items te selecteren.
  17. Previous: door de jog-knop omlaag te bewegen selecteer je het vorige item. Dit kan het vorige nummer zijn tijdens het afspelen maar ook het vorige item in het menu.
  18. Batterij-compartiment: achter dit klepje bevindt zich de Li-ION accu waar de RH1 zijn stroom uit haalt.
  19. USB-connector: de USB connector wordt niet alleen gebruikt om de walkman aan te sluiten op de computer maar deze aansluiting wordt ook gebruikt om de bijgeleverde AC-adapter aan te sluiten.

Retro functies

Als je de mogelijkheden van de MZ-R1 doorloopt wordt het al snel duidelijk dat Sony goed geluisterd heeft naar wat de MD-gemeenschap nu eigenlijk wel niet van een Hi-MD walkman verwacht. Bij eerdere generaties walkmans kwam het nogal geregeld voor dat handige functies ineens niet werden overgenomen als er nieuwe apparatuur uitkwam. Dit tot frustratie van veel gebruikers die graag een nieuwere generatie MD-walkman wilden aanschaffen maar tot hun spijt zagen dat veel gebruikte handige functies niet meer beschikbaar waren. Tot grote opluchting van veel van deze mensen kunnen we melden dat een hele reeks van deze functies in de RH1 zijn teruggekeerd. Daarom nu even een korte opsomming van de "retro" functies die terug zijn van weggeweest:

 Foto 3, Onderkant van de MZ-RH1.

Het opnemen van normale MD schijfjes
Deze functie was nog beschikbaar op de eerste generatie Hi-MD walkmans maar bij de tweede generatie was deze mogelijkheid ineens verdwenen. Mensen hadden niet meer de mogelijkheid eigen opnames te maken op normale MD-schijfjes. Je kon alleen nog maar "normale" schijfjes maken via SonicStage. Gelukkig kan de de MZ-RH1 weer gewoon opnemen in SP, LP2 en LP4 formaat op een ouderwets geformatteerd schijfje. Niet alleen via SonicStage maar ook als je bijvoorbeeld een microfoonopname wilt maken.
Clock of date functie
Dit is de functie die bij elke opname die je maakt vastlegt wanneer deze gemaakt is. Daarom kan je dus ook de datum en tijd op je MD-walkman instellen. Bij live opnames is dit erg handig aangezien je altijd kan zien wanneer een opname nu ook alweer gemaakt is. Deze functie is een aantal generaties niet meer aanwezig geweest wat door velen als erg jammer werd beschouwd. De RH1 is speciaal ontwikkeld voor het maken van live-opnames en dus kon deze functie natuurlijk niet ontbreken.
Line-out
Sinds jaar en dag wordt bij een MD-walkman al de hoofdtelefoonuitgang gecombineerd met de line-out. Heel lang heb je ook in het menu een mogelijkheid gehad om om te schakelen tussen hoofdtelefoon of line-out waardoor je met één druk op de knop het volume van de uitgang omhoog kon schroeven en alle geluidseffecten kon uitschakelen. Vooral voor mensen die regelmatig hun walkman op externe apparatuur willen aansluiten is dit een onmisbare functie omdat het stomvervelend is elke keer het volume helemaal omhoog te moeten schroeven en alle geluidseffecten uit te moeten schakelen. Ook deze functie ontbrak bij de tweede generatie Hi-MD's maar is gelukkig ook weer terug.
Digital Pitch Control
Digital Pitch Control (kortweg DPC) is de mogelijkheid tot het veranderen van de afspeelsnelheid. Deze functie wordt vooral veel gebruikt als je een lange opname hebt (veelal spraak) en je wilt deze sneller afspelen (om even te horen wat ook alweer gezegd werd) of langzaam als je bijvoorbeeld de notulen van een vergadering aan het maken bent. Ook deze functie ontbrak bij de laatste generatie Hi-MD walkmans maar is met de introductie van de RH1 weer terug.
HD digital amplifier
MD-walkmans staan bekend om hun hoge geluidskwaliteit tijdens het afspelen. Deze hoge kwaliteit is zeker bij kritische gebruikers (zoals musici) erg belangrijk. We zijn dan ook blij dat Sony zijn beste uitgangsversterker ook weer in de RH1 geplaatst heeft. Men beweert zelfs dat door kleine aanpassingen de HD digital amplifier nu nog verder verbeterd is (ten opzichte van die in bijvoorbeeld de MZ-NH1) al kan ik dat niet uit eigen ervaring bevestigen of ontkennen omdat mijn gehoor niet kritisch genoeg is. Wel is het geluid van de HD digital amplifier in het algemeen een stuk helderder en sprankelender dan dat van een gewone Digital amplifier in bijvoorbeeld een MZ-RH10 of een normale analoge versterker zoals je in vele andere MD's aantreft.

Nieuwe functies

Naast een heel aantal functies die we al kenden van oudere MD-apparatuur heeft de MZ-RH1 ook een heel aantal nieuwe en unieke functies aan boord die we nog niet kennen van andere MD-apparatuur. Ook hier heeft Sony goed geluisterd naar wat de gebruiker wil aangezien bijna alle functies die veel mensen misten bij eerdere generaties MD-apparatuur ineens in de MZ-RH1 wel aanwezig zijn.

 Screenshot 1, Uploaden MD opnames met SonicStage.

Uploaden oude opnames via USB
Misschien wel de belangrijkste nieuwe functie van de MZ-RH1 is de mogelijkheid om normale MD opnames te kunnen uploaden. Waar eerdere generatie Hi-MD's dit alleen voor Hi-MD opnames konden, kan de MZ-RH1 dit nu voor alle opnames (en dus ook met opnames gemaakt met oude MD-apparatuur).
Om volledig van deze functie gebruik te kunnen maken krijg je bij de MZ-RH1 een vernieuwde versie van SonicStage 3.4 bijgeleverd die ook met de RH1 overweg kan. Het volledige versienummer van deze SonicStage is versie 3.4.02.14020. Ook zijn er aangepaste NetMD drivers nodig die verpakt zitten in een nieuwe versie van de Personal Audio Drivers (afgekort PA-driver). Het gaat hier om versie 4.4.00.11241. Ook deze vernieuwde PA-driver zal bij de MZ-RH1 geleverd worden. Als je deze of nog nieuwere versies van de software geinstalleerd hebt kun je gebruik maken van de MD upload-mogelijkheid van de MZ-RH1. Omdat men ook de MZ-RH1 zelf speciaal heeft moeten voorbereiden op het uploaden van oude MD-opnames is het niet zo dat je met de nieuwste SonicStage software ook kan gaan uploaden met oude Hi-MD apparatuur. Het uploaden van oude MD-opnames werkt enkel en alleen met apparatuur die daar vanaf het begin op is gemaakt. Momenteel dus alleen de MZ-RH1.
Na het installeren van de goede software kan begonnen worden met het daadwerkelijk uploaden van oude opnames. Zodra je een disc met gewone MD-opnames in de MZ-RH1 steekt zal SonicStage middels een pijltje bij de muziekstukken aangeven welke muziekstukken wel of niet kunnen worden geupload. Dit betekent in de praktijk dat microfoon-, analoge line- en optisch digitale opnames kunnen worden geupload. Opnames gemaakt met de computer (dus via USB) kunnen niet worden geupload omdat bij dergelijke opnames geen onderscheid gemaakt kan worden tussen legaal overgezette muziek of muziek die bijvoorbeeld gekocht is via de Connect Music Store. Op een gewone MD kan niet genoeg extra informatie worden opgeslagen om dit onderscheid te maken.
OpnameUploaden naar PCAantal keren na upload
Exporteren naar WAVAfspelenDownloaden naar (Hi-)MDATRAC CD brandenAudio CD branden
Optisch digitaal SPja *1)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Optisch digitaal Monoja *2)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Optisch digitaal LP2jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Optisch digitaal LP4jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Analoog line SPja *1)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Analoog line monoja *2)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Analoog line LP2jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Analoog line LP4jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Microfoon SPja *1)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Microfoon monoja *2)ongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Microfoon LP2jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
Microfoon LP4jaongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerdongelimiteerd
NetMD SP (via USB)nee
NetMD LP2 (via USB)nee
NetMD LP4 (via USB)nee
  Tabel 1, Mogelijkheden bij het uploaden van normale MD-opnames.
*1) SP opnames kunnen worden geupload als Hi-SP of als PCM.
*2) Mono opnames worden geconverteerd naar stereo en kunnen worden geupload als Hi-SP of PCM.

Opnames die eenmaal geupload zijn hebben verder geen restricties meer. Je kan ze dus onbeperkt afspelen, weer naar MD kopiëren, exporteren naar WAV, audio-CD's maken of ATRAC3-CD's branden. Geen enkele limitatie dus op je eigen opnames. Nog mooier is misschien dat je zelfs je MD-schijfjes in schrijf-beveiligde stand kan uploaden zodat je oude opnames dus op geen enkele manier verloren kunnen gaan.
 Screenshot 2, Import settings.
 Screenshot 3, Uploadkeuzes SP opnames.
Eén opmerking zal nog wel gemaakt moeten worden. Er is geen ATRAC-codec beschikbaar voor de PC. In SonicStage zitten alleen een ATRAC3 en ATRAC3plus codec. Wil je dus SP (normale stereo opnames) en mono opnames kunnen uploaden dan moet iets met deze opnames gebeuren om ze te kunnen uploaden omdat anders je PC er niet mee overweg kan. Sony geeft je in dit geval twee mogelijkheden. De eerste is SP en mono opnames converteren naar Hi-SP (het Hi-MD alternatief voor ouderwets SP). Het andere alternatief is omzetten naar ongecomprimeerde PCM (WAV) kwaliteit en vervolgens de opnames overzetten. Welke je wilt gebruiken kan je zelf aangeven in het nieuw toegevoegde tabblad bij de instellingen. Dit tabblad vind je door achtereenvolgens op de knop voor de "transfer mode settings" te klikken en vervolgens te klikken op "advanced" en dan het tabblad "import settings" te selecteren. Verder kan je hier aangeven of je geuploade opnames direct ook wil exporteren als wav-formaat. Omdat LP2 en LP4 opnames horen bij de ATRAC3 codec worden LP2 en LP4 opnames gewoon zoals ze ook op de MD-disc staan in de SonicStage-library geimporteerd. In LP2 en LP4 dus. Verder is het zo dat er van Hi-SP en PCM geen mono-versie bestaan in SonicStage dus mono opnames die je probeert te uploaden worden ook nog eens omgezet naar stereo door het mono signaal naar beide kanalen te kopiëren.
Dan zijn jullie nu ook vast wel benieuwd naar de uploadsnelheden. Echter voordat we het daar over gaan hebben nog even een kleine maar belangrijke opmerking tussendoor. Als je één opname in meerdere stukken gehakt hebt middels trackmarks worden deze naadloos geupload. Hiermee bedoelen we dat tijdens het afspelen op de computer op de overgang tussen de verschillende stukken van een opname geen haperingen of hikken in de muziek voorkomen. Ook als je de muziekstukken exporteert en de wav-files die je dan krijgt aan elkaar plakt tot één wav-file dan krijg je gewoon een perfect klinkende overgang.
Dan nu eindelijk de snelheden. Wat we gemerkt hebben is dat de snelheden toch wel aardig afhangen van de computer waar je de MZ-RH1 aanhangt. Neem je dus een oude PC dan zal het uploaden niet zo snel gaan als met een nieuwere PC. Daarom hebben we een vrij recente PC en een wat oudere laptop gebruikt om de snelheden te bepalen. Het gaat hier om een Pentium IV PC met een kloksnelheid van 2.8 GHz, 1 GB geheugen en USB 2 aansluitingen. De laptop is een 800 MHz snelle Pentium III met 256 MB geheugen en USB 1.1 aansluitingen. Na het testen kwamen we tot gemiddelde snelheden zoals we in de tabel hebben aangegeven.
 Pentium IV 2.8 GHz PCPentium III 800 MHz laptop
SP -> PCM10x5x
SP -> Hi-SP8x3x
mono -> PCM16x8x
mono -> Hi-SP12x5x
LP215x11x
LP426x21x
  Tabel 2, uploadsnelheden normale MD-opnames.
Er zijn een drietal dingen die ons aan de tabel opvallen. Het eerste is uiteraard dat met een langzamere PC de data-verwerking niet zo snel gaat en de MZ-RH1 gebaat is bij een vlotte PC zodat je niet aanloopt tegen beperkingen van de computer die je gebruikt. Gebruik je een vlotte PC (de Pentium IV die we hebben gebruikt is inmiddels ook al ruim een jaar oud) dan haal je eigenlijk best wel goede uploadsnelheden. Zeker voor SP opnames (waarbij veel data verplaatst moet worden) zijn de snelheden veel hoger dan verwacht. Het tweede dat opvalt is dat het uploaden in PCM-formaat sneller gaat dan het uploaden in Hi-SP formaat. Dit is te verklaren door het feit dat bij PCM uploads de SP en mono kwaliteit opname alleen maar hoefen te worden gedecodeerd en vervolgens kan de ruwe audio worden overgezet. Bij uploaden als Hi-SP moet na het decoderen de muziek ook nog eens gecodeerd worden in Hi-SP formaat wat weer extra tijd kost. Het laatste dat opvalt is dat mono-opnames uploaden sneller gaat dan SP terwijl ze toch uiteindelijk naar hetzelfde formaat worden omgezet. Dit is weer te verklaren in het feit dat een mono-opname maar ongeveer de helft van de ruimte inneemt ten opzichte van een SP opname en dus daarom hoeft er ook minder data te worden overgezet. Het snelheidsverschil met SP is toch niet helemaal de 2x die je zou verwachten als je kijkt naar de hoeveelheid data van een SP opname ten opzichte van een mono opname. Dit verschil is waarschijnlijk minder klein omdat de mono opnames omgezet moeten worden naar stereo wat weer wat extra tijd kost.
Heeft het uploaden via USB alleen maar als voordeel dat het sneller gaat dan overnemen via de geluidskaart van de PC zoals vroeger alleen maar kon? Nee hoor, er zijn nog veel meer voordelen. Denk alleen maar eens aan het feit dat de kwaliteit van de overgezette opnames niet meer afhangt van de kwaliteit van de gebruikte kabels, de geluidskaart in je PC en de hoofdtelefoonuitgang van je MD. Verder scheelt het je nog meer tijd omdat trackmarks automatisch worden overgenomen (door de opnames op diezelfde plekken in stukken te hakken). Ook bespaar je nog eens tijd doordat de titels die op de MD-disc staan worden overgenomen door SonicStage bij het uploaden maar ook bij het exporteren naar wave-formaat. Ook ben je nog eens verlost van weer een extra softwarepakket dat je nodig had om opnames te kunnen maken. Ook scheelt het een hoop geen instellingen meer te hoeven maken zoals je bij een geluidskaart wel moet doen (bijvoorbeeld het instellen van het opnamevolume en de goede geluidsingang). Kortom de uploadmogelijkheid van de RH1 maakt het uploaden van oude opnames een peuleschil ten opzichte van vroeger en het gaat daarbij ook nog eens vele malen sneller met behoud van de volledige opnamekwaliteit.

Compatibiliteit met MAC computers
Helaas hebben we zelf nog niet kunnen testen met de MAC-software die uiteindelijk bij de MZ-RH1 geleverd gaat worden omdat Sony Nederland ook nog niet over deze software beschikte. Wat de MAC-compatibiliteit betreft moeten we het dus nog even doen met de informatie die Sony ons heeft verstrekt zonder dit ook allemaal in de praktijk uitgeprobeerd te hebben.
Tot nu toe was het zo dat Hi-MD apparatuur wel op MAC's konden worden aangesloten maar dan werd de Hi-MD alleen herkend als extern opslagmedium waar je bestanden vanaf kon halen en naartoe kon kopiëren. Helaas was er geen extra software beschikbaar om ook iets met muziek te kunnen doen. Vorig jaar bij de in Amerika geintroduceerde professionele MZ-M10 en MZ-M100 werd ook een MAC-tool bijgeleverd maar deze tool kon alleen eigen PCM opnames uploaden en was niet te gebruiken met gewone Hi-MD apparatuur. Met de "Hi-MD Music Transfer for Mac Ver1.0" software kan echter veel meer. Zo zul je niet alleen PCM opnames kunnen uploaden en exporteren naar wave-formaat. Ook Hi-SP en Hi-LP opnames zul je kunnen uploaden en exporteren naar wave-formaat.
Verder zal het ook mogelijk zijn om wave (PCM) en mp3 files van MAC over te zetten op Hi-MD om deze vervolgens te kunnen afspelen. Het enige wat dus zal ontbreken is de mogelijkheid muziek om te zetten naar ATRAC3plus om deze bestanden vervolgens op MD te zetten.
De software zal dus geen MAC-versie zijn van SonicStage maar zal wel aardig wat van de functionaliteit van SonicStage aan boord hebben. In ieder geval zijn de belangrijkste functies aanwezig. De MAC-software zal vanaf de zomer van 2006 ook beschikbaar komen op de Sony support pagina (www.sonydigital-link.com) wat ons doet vermoeden dat deze MAC-software ook geschikt zal zijn om te gebruiken met de eerste en tweede generatie Hi-MD apparatuur. De software heet volgens ons dan ook niet voor niks "Hi-MD Music Transfer". Helaas hebben we dit nog niet bevestigd kunnen krijgen van Sony zelf dus het blijft voorlopig een vermoeden.
Wat ook nog even een vermoeden blijft is of je ook oude MD's kunt gaan uploaden naar MAC zoals dat ook kan met de MZ-RH1 als je hem gebruikt op een PC met SonicStage 3.4. Wij denken dat dit niet kan omdat in geen enkel document hierover gesproken wordt. Misschien dat Sony ons echter weet te verrassen zoals men dit ook heeft gedaan met een aantal andere verbeteringen bij de RH1. Je weet dus maar nooit, maar wij gaan er voorlopig van uit dat het uploaden van oude MD opnames (vooralsnog) een exclusief recht zal zijn voor PC's en SonicStage.
Verbeterde mp3 afspeelfunctie
 Figuur 1, Frequentieanalyse output MZ-RH1.
 Figuur 2, Frequentieanalyse output MZ-RH10.
 Figuur 3, Frequentieanalyse output MZ-RH10 (logaritmisch).
Op de mp3-afspeelfunctie in de tweede generatie Hi-MD's bleek achteraf nog wel het één en ander aan te merken. Het belangrijkste probleem dat veel mensen ermee hadden was dat een nummer in mp3-formaat veel doffer klonk op de MD-walkman dan een ATRAC-versie gemaakt van diezelfde mp3. Dit terwijl een een ATRAC-versie natuurlijk nooit veel beter kan klinken dan de bron waarvan het gemaakt werd. Als je de ATRAC en mp3-versie echter op de PC afspeelde was er geen verschil hoorbaar. Na wat meer uitzoekwerk van diverse mensen in de MD-gemeenschap bleek dat als je het frequentiespectrum van de mp3 en ATRAC vergeleek dat uit de hoofdtelefoonuitgang kwam vanaf een frequentie van 1 KHz (1000 Hz) de frequentiekarakteristiek van de mp3 langzaam onder die van ATRAC (en ook PCM) begon te zakken totdat het verschil bij 20 KHz (het einde van wat de mens kan horen) tot ongeveer 6 dB opgelopen was. Hierdoor waren bij het afspelen van mp3's de hoge tonen veel minder aanwezig waardoor muziek veel doffer en minder levendig klonk. Mensen hebben dit proberen op te lossen door middel van de equalizer maar dan moest je die steeds aan of uit zetten als je van een ATRAC-nummer omschakelde naar een mp3. Dit deed veel mensen besluiten dan toch maar weer alles naar ATRAC te converteren.
Eén van de eerste dingen die we dan ook wilden proberen toen we de RH1 in handen kregen was of deze "klacht" ook bij Sony was aangekomen en of men dit verbeterd had. Bij Sony zelf hadden we kort de mogelijkheid dit te testen en het leek inderdaad alsof dit probleem (gedeeltelijk of geheel) verholpen was. Op de terugreis naar huis raakten we hiervan steeds verder overtuigd aangezien we eigenlijk geen duidelijk verschil meer konden horen tussen ATRAC, PCM en mp3. Natuurlijk hebben we deze bevindingen ook "keihard" willen bevestigen door een frequentieanalyse te doen van zowel een PCM, ATRAC3plus (256 kbps) en mp3 (256 kbps) file. Inderdaad bleek bij onze test het verschil in hoge tonen weg te zijn. Om hier zeker van te zijn hebben we dezelfde analyse ook nogmaals met de MZ-RH10 uitgevoerd (2e generatie Hi-MD) en het verschil bleek overduidelijk. Ook hebben we voor de RH10 nog een analyse gedaan op een logaritmische schaal zodat heel duidelijk te zien is dat bij 1 KHz de karakteristiek van de mp3-file begint weg te zakken. In deze figuren zijn de volgende kleurcodes gebruikt: Voor velen zal dit een grote opluchting zijn maar het wordt allemaal nog beter. Waar de 2e generatie Hi-MD's alleen maar mp3's konden afspelen met een samplefrequentie van 44,1 KHz kan de MZ-RH1 ook mp3's afspelen met samplefrequenties van 32 KHz en 48 KHz. Voor velen zal dit niet zoveel uitmaken omdat 44,1 KHz verreweg het meest gebruikt wordt maar mocht je toevallig aanlopen tegen een wat exotischere mp3-file dan is dat nu ook geen probleem meer. De 32 KHz wordt nog wel eens gebruikt voor audioboeken en 48 KHz is de samplefrequentie die onder anderen gebruikt wordt voor de audio op een DVD.
Verbeterde snelheid USB
Iets anders dat ons meteen opviel bij ons bezoek aan Sony was dat het leek alsof de dataoverdracht via USB aanzienlijk sneller was dan dat we van de eerste en 2e generatie Hi-MD's waren gewend. Ook dit is door ons natuurlijk uitgebreider getest en het bleek inderdaad zo te zijn dat de data-overdracht via USB op verschillende punten aanzienlijk verbeterd is. Het eerste dat ons al opgevallen was bij eerdere Hi-MD's was dat het overzetten van muziek altijd aanzienlijk sneller ging dan het overzetten van data via de Windows verkenner. Dit verklaart meteen waarom de snelheidsverbeteringen bij data veel groter zijn dan bij audio. Hierdoor liggen de snelheden van audio en data bij de RH1 nu veel dichter bij elkaar maar zijn ze ook in het algemeen duidelijk omhoog gegaan. Omdat de exacte snelheid nogal afhankelijk is van wat je overzet en van de configuratie van je PC willen wij vooral een snelheidsindicatie geven van wat je ongeveer kan verwachten. Ook hebben we geen geijkte testopstelling dus zullen de snelheden geen garantie zijn voor iedere situatie. Wat wij daarom hebben gedaan is de snelheidsverschillen meten tussen de MZ-RH10 (2e generatie Hi-MD) en de RH1 en deze verschillen hebben wij uitgedrukt in percentages. Deze percentages duiden dus echt de verbeteringen aan in snelheden tussen de laatste twee generaties Hi-MD's omdat we steeds dezelfde test-configuratie gebruikt hebben. Omdat er zoals gezegd ook nogal wat verschil is tussen of je veel kleine of één grote file overzet hebben we ook deze verschillen getest. De uiteindelijke tabel met snelheden ziet er dan ook nogal verwarrend en complex uit en de percentages lijken dan ook nogal te schommelen. Dit is dus zoals gezegd nogal afhankelijk van de exacte situatie waarin je het test. Daarom zullen we nu even voor de duidelijkheid de belangrijkste verschillen die we hebben gemeten samenvatten. Ook nog handig om te weten is dat het bij al deze snelheden gaat om snelheden bij Hi-MD geformatteerde discs.
omschrijvingupload / downloadtypedisc-typeSnelheid (MB/sec)verschil
MZ-RH1MZ-RH10
1 losse file van 135 MBdownloaddata1 GB1,00,5104%
1 losse file van 135 MBuploaddata1 GB1,10,741%
200 losse files van 1 MB/stukdownloaddata1 GB0,70,477%
200 losse files van 1 MB/stukuploaddata1 GB0,90,569%
Hi-SP (via computer op MD gezet)downloadmuziek1 GB0,90,730%
Hi-SP (via computer op MD gezet)uploadmuziek1 GB0,40,340%
Hi-SP (eigen opname)uploadmuziek1 GB0,50,442%
1 losse file van 135 MBdownloaddata80 min0,90,2318%
1 losse file van 135 MBuploaddata80 min1,10,4149%
100 losse files van 1 MB/stukdownloaddata80 min0,60,2189%
100 losse files van 1 MB/stukuploaddata80 min1,00,3222%
PCM (eigen opname)uploadmuziek80 min0,50,434%
  Tabel 3, Verbeteringen in overdrachtssnelheden.

  1. Als we kijken naar het uploaden en downloaden van muziek naar een Hi-MD disc dan is deze ongeveer met 30 tot 40% verbeterd. Hoewel uploaden nog steeds ongeveer 2x zo langzaam is als downloaden is de procentuele snelheidsverbetering in beide gevallen ongeveer hetzelfde.
  2. Vooral het schrijven van één grote file naar een Hi-MD disc is flink verbeterd. Neem je echter het gemiddelde van uploaden en downloaden en houd je er ook rekening mee dat je veelal kleinere files van en naar de disc schrijft dan houd je een snelheidsverbetering van gemiddeld 70% over. Dit zal voor velen een opluchting zijn aangezien dataoverdracht via de Windows verkenner toch veelal als traag werd gezien. Zo snel als naar een harde-schijf schrijven zal het nooit worden maar als alternatief voor de USB-stick is het fijn dat de RH1 een stuk vlotter geworden is.
  3. Wat echter vooral in het oog springt is de snelheidswinst die geboekt wordt als men via de Windows verkenner PC-data naar een normaal MD-schijfje gaat schrijven dat Hi-MD geformateerd is. Ook hier zijn er verschillen tussen uploaden en downloaden en grote en kleine files maar gemiddeld genomen is de snelheid hier met zo'n 200% toegenomen. Dit betekent dat de dataoverdracht bijna 3x zo snel is geworden voor gewone MD-schijfjes. Dit betekent ook dat het snelheidsverschil tussen de 1 GB discs en de 80/74/60 minuten discs heel erg verkleind is waardoor het een stuk aantrekkelijker is geworden ook je oude MD-schijfjes in Hi-MD modus te gaan gebruiken als dataopslag. Zeker met verhalen over de tegenvallende houdbaarheid van beschrijfbare CD's en DVD's is het misschien een goed idee de oude vertrouwde MD-discs te gebruiken om echt belangrijke data op op te slaan. Immers gewone MD-schijfjes bestaan al bijna 15 jaar en in die 15 jaar is gebleken dat de MD-discs zeer betrouwbaar zijn.
Een ander punt wat ons opviel als we de gegevens uit de tabel bekeken is dat de snelheid van de MZ-RH1 als het gaat om de 1 GB discs nu aardig dicht in de buurt komt bij het maximum dat Sony heeft aangegeven toen zij ongeveer 2 jaar geleden de Hi-MD disc introduceerde.
Onthouden persoonlijke instellingen
Een veel gehoorde ergernis bij eerdere generaties MD-walkmans is dat de apparatuur maar niet onthield wat voor opnameinstellingen je gemaakt had. Zo moest je dus elke keer voordat begon op te nemen helemaal het menu in duiken om daar aan te geven dat je het opnameniveau handmatig wilde instellen (de Automatic Gain Control die standaard ingesteld stond is namelijk voor professionelere opnames onbruikbaar). Gelukkig heeft Sony dit bij de MZ-RH1 veranderd. Deze onthoudt de instellingen die je eerder gemaakt hebt en zal deze dan ook weer standaard gebruiken bij een volgende opname, ook als de walkman uit geweest is of je een schijfje verwisseld hebt. De instellingen worden alleen vergeten als je (langdurig) de Li-ION accu uit de walkman haalt en er geen externe adapter aangesloten is.
Accu laden via USB
Zoals je vast wel al opgevallen is heeft de MZ-RH1 geen aparte aansluiting voor de externe adapter. Dit komt omdat bij de MZ-RH1 een adapter wordt geleverd met een USB-aansluiting. Je kunt dus met dezelfde kabel waar je de RH1 mee op de computer aansluit hem ook aansluiten op de meegeleverde adapter. Dit betekent ruimtebesparing in de RH1 omdat er één connector minder nodig is maar het heeft ook het voordeel dat er nog maar één externe voedingsbron is (gezien vanuit de RH1) en dat is de USB aansluiting. Dit betekent ook dat er maar één laadprocedure is voor de Li-ION accu en dat is de beste oplaadmethode die we van een MD-walkman kennen. Waar bij vorige Hi-MD's het laden via USB bestond uit de accu een vaste periode bijladen (zonder te bepalen of de accu dan aan het eind ook wel helemaal vol was) heeft de MZ-RH1 maar één laadprogramma dat zowel voor USB als de gewone adapter gebruikt wordt. Dit bestaat eruit dat bepaald wordt hoe vol de accu is (en indien deze nog vol genoeg is stopt het laden meteen). Vervolgens wordt bepaald hoe lang geladen moet worden en dan zal de accu geladen worden tot zo'n 80%. Dit zal ongeveer een uur duren als de accu leeg is. Vervolgens laadt de batterij gedurend nog zo'n 3 uur de resterende 20% maar dat is niet zichtbaar op het display van de RH1. Dit is eigenlijk dezelfde laadprocedure als we al kennen van de MZ-NH1 alleen kon deze walkman zijn accu niet opladen via USB en had je daar altijd de externe adapter voor nodig.

 Display 1, Menu.
 Display 2, Menu: REC Settings.
 Display 3, Menu: REC Settings: REC mode.
 Display 4, Menu: Option: FW version.
 Display 5, Uit het menu gaan.

Display & menustructuur
Vervolgens willen we nog wat verder ingaan op wat er zoal in het menu ingesteld kan worden en waar dat dan wel niet kan. Ook willen we globaal laten zien hoe het toch aparte display van de MZ-RH1 gebruikt wordt. Dit doen we aan de hand van een heel aantal screenshots met daarbij behorende uitleg.

Let op! Omdat de MZ-RH1 nog een prototype is kunnen in het menu nog een aantal opties ontbreken. Vaak worden deze opties pas op het laatst toegevoegd als alle nieuwe dingen goed zijn getest. Het kan dus goed zijn dat het uiteindelijke menu van de RH1 die in de winkels komt te liggen veel uitgebreider is.

Het menu op de RH1 is vrij overzichtelijk. Het lijkt erop alsof men ervoor gekozen heeft op de hoofdunit zelf alleen maar die opties in het menu te plaatsen die te maken hebben met opnemen zodat je alle opnamefuncties via de hoofdunit kan bedienen. Alle functies die van belang zijn bij het afspelen zul je niet tegenkomen in het menu op de hoofdunit maar in het menu van de afstandsbediening. Men lijkt er dus duidelijk voor gekozen te hebben alle afspeelfuncties in de afstandsbediening onder te brengen en alle opnamefuncties in de RH1 zelf.
Allereerst volgt hier een overzicht van alle functies en opties die je tegenkomt in het menu van de RH1 zelf. Het menu van de RH1 is op te roepen door de display/menu-toets meer dan een seconde vast te houden:

 Display 6, REC: type opname.
 Display 7, REC: lengte opname.
 Display 8, REC: nog op te nemen.
 Display 9, REC: opnameinstellingen.
 Display 10, REC: huidige datum/tijd.
 Display 11, REC: opnameniveau instellen.
 Display 12, REC: datasave.
 Display 13, REC: systemfile writing.
Vervolgens volgt hier een overzicht van alle opties die in het menu van de afstandsbediening zitten. Dit menu kan men binnengaan door de display-toets meer dan een seconde vast te houden:

Ook onder de sound-knop van de afstandsbediening zitten een heel aantal instelmogelijkheden verborgen zodat je het geluid uit de MZ-RH1 aan jouw smaak kan aanpassen of aan de klank van je hoofdtelefoon:

Als laatste kun je met de display-toets van de afstandbediening heel wat informatie op het display toveren omtrent de disc of het nummer waar je naar aan het luisteren bent. Door meerdere keren op de display-toets te drukken kun je achtereenvolgens de volgende informatie laten zien:

Dan kan nu verder worden gaan met het display van de MZ-RH1. Dit display zit zoals je duidelijk op de diverse foto's kan zien op de zijkant van de RH1. Zoals al eerder aangegeven lijkt deze plek misschien op het eerste gezicht erg raar maar eigenlijk blijkt in praktijk deze plek erg logisch. Het display van de RH1 bestaat eigenlijk uit twee naast elkaar geplaatste OLED displays van één regel. Dit lijkt misschien niet veel maar door de manier waarop de twee displays gebruikt worden kan je toch heel veel informatie op een overzichtelijke manier kwijt.
Met zo'n dertig foto's van het display van de RH1 willen we laten zien hoe dit display gebruikt wordt en welke informatie je zoal op het display te zien krijgt als je bepaalde dingen doet. Allereerst hebben we de plaatjes "Display 1" t/m "Display 5". Display 1 laat zien wat op het display verschijnt als je het menu activeert. Vervolgens zie je op display 2 t/m 3 hoe je verder door het menu kan navigeren en op display 4 dat de firmware in het prototype van de MZ-RH1 nog niet de uiteindelijke versie zal zijn en er dus nog vanalles veranderd kan worden. Display 5 laat als laatste zien hoe je uit het menu gaat middels de stop-knop.
Omdat de overgang van het ene display naar het andere display in het menu ook beweging bevat zodat je duidelijk kan zien hoe de menustructuur eruit ziet hebben we ook nog een kort filmpje gemaakt dat een idee geeft van hoe het menu in het echt werkt.

Dit filmpje kun je hier downloaden: video menu.
Dit filmpje is gecodeerd in DivX 5 formaat en bevat geen geluid. Daarom even een korte uitleg van wat je achtereenvolgens te zien krijgt:

  1. RH1 die muziek afspeelt.
  2. Het menu wordt geactiveerd en er wordt door een aantal opties gebladerd.
  3. Er worden geen instellingen veranderd en het menu wordt verlaten.
  4. Afspelen wordt stopgezet.
  5. Het menu wordt opnieuw binnengegaan om de opname-modus te veranderen na een verandering verlaat RH1 automatisch het menu.
  6. Na het veranderen van de instelling zie je dat ook buiten het menu om op het display.

Vervolgens laten displays 6 t/m 13 zien welke informatie je allemaal voorgeschoteld krijgt tijdens het maken van een opname. Display 6 laat kortstondig na het starten van een opname zien welke opnamemodus je gaat gebruiken en van welke ingang wordt opgenomen. Vervolgens verschijnt zoals in display 7 te zien is de level-meter in beeld met het geluidsniveau van het linker en rechter kanaal. Ook krijg je het tracknummer (en eventueel ook het groepnummer) te zien. Ook zie je helemaal rechts de lengte van de opname oplopen. Druk je vervolgens één keer op de display-toets dan krijg je in plaats van de oplopende tijd de "remaining" (vandaar de R) opnametijd. Dit is dus de tijd die je nog kan opnemen alvorens de disc vol is. In het geval van display 8 dus nog zo'n 20 minuten. Druk je nogmaals op de display-knop dan verschijnen alle opnameinstellingen in beeld. In het geval van display 9 dat de opname wordt gemaakt op een Hi-MD geformatteerde disc in PCM modus, dat het opnameniveau handmatig is ingesteld op 19 en dat de microfoongevoeligheid is ingesteld op laag. Druk je nogmaals op de display-knop dan krijg je de huidige tijd te zien (zo kan je altijd even kijken of die tijd klopt en of dus bij de opname ook de goede datum en tijd wordt opgeslagen). Aan de hand van display 11 laten we zien dat je ook tijdens de opname het opnameniveau kan aanpassen door de jog-knop omhoog of omlaag te bewegen (je hoeft daarvoor niet eerst het menu in). Stop je vervolgens de opname dan zal de walkman eerst de resterende muziek-data gaan opslaan (zie display 12). Op dat moment zie je een teruglopende balk in beeld. Vervolgens wordt de opname afgesloten door een nieuwe systeem-file op de disc te schrijven.
 Display 14, Play: optellen tijd track.
 Display 15, Play: aftellen tijd track.
 Display 16, Play: aftellen tijd disc.
 Display 17, Play: datum/tijd van opname.
 Display 18, Play: spectrum analyser.
 Display 19, Play: ritmische ballen.
 Display 20, Play: volume aanpassen.
 Display 21, Opstarten walkman.
 Display 22, Stop: lengte track.
 Display 23, Stop: overgebleven opnametijd.
 Display 24, Stop: overgebleven schijfruimte..
 Display 25, Stop: opnameinstellingen.
 Display 26, Stop: huidige datum/tijd.
 Display 27, Stop: spectrum analyser.
Vervolgens lopen we even kort alle informatie door die je te zien kan krijgen tijdens het afspelen van een muziekstuk. Dit doen we aan de hand van de displays 14 t/m 20. Welke instelling je als laatste gebruikt hebt wordt door de RH1 onthouden en zal de volgende keer meteen weer gebruikt worden. Display 14 geeft de standaard weergave weer. Hier zie je van links naar rechts de batterijindicatie, de level-meter (geluidsniveau voor het linker en rechter kanaal), het groepnummer, het tracknummer (binnen de groep) en hoe lang het nummer al aan het spelen is. Druk je vervolgens op de display knop dan verschijnt in plaats van de oplopende tijd de aflopende tijd (tot het einde van het nummer in beeld). Druk je nogmaals op de display knop dan verschijnt in beeld hoeveel nummers er nog te gaan zijn tot het einde van de disc en hoe lang dat dat nog gaat duren (display 16). Druk je nogmaals op de display-knop dan verschijnt de datum en tijd in beeld waarop de opname gemaakt is. De meeste van deze functies zijn wel bekend van andere MD-walkmans. Echter de display-optie op "display 18" is nieuw in de MD-wereld. Op display 18 zie je een spectrum-analyser die voor zowel het linker als rechter kanaal laat zien welke frequenties er in het geluid zitten dat je op dat moment hoort. Druk je vervolgens weer op de display-knop dan zie je een variatie op de spectrum-analyser maar in plaats van balkjes die omhoog en omlaag gaan zie je dan bolletjes die groter of kleiner worden. Deze laatste mogelijkheid vinden we zelf nogal speels en niet op zijn plaats in een apparaat dat als "semi-professioneel" bestempeld wordt door Sony. Maar ach... laat de ingenieurs bij Sony zich ook eens uitleven. Als laatste zie je op display 20 hoe je het display eruit ziet als je het volume aanpast.

 Display 28, USB: stop.
 Display 29, USB: lezen/schrijven.
 Display 30, USB: gereed voor volgende opdracht.
 Display 31, USB: disc kan uitgeworpen worden.
Dan kan vervolgens verder worden gegaan met de display-opties die je te zien krijgt als de walkman in de stop-stand staat (als deze dus niks afspeelt, niks opneemt en niet op USB aangesloten is maar ook nog niet uit zichzelf uit gegaan is). Dit is zichtbaar gemaakt middels de displays 21 t/m 27. Op display 21 zie je het walkman-logo dat bij het opstarten van de walkman van rechts naar links over het scherm schuift en dan veranderd van licht naar donker en weer terug totdat hij klaar is met opstarten. Vervolgens krijg je zoals op display 22 te zien is van links naar rechts het volgende te zien: de batterijindicator, het disctype en de opnamemodus en het groepsnummer en tracknummer waar de RH1 de vorige keer is blijven steken bij het afspelen. Druk je vervolgens één keer op de display-toets dan zullen vervolgens om en om displays 23 en 24 verschijnen die aangeven hoeveel er nog in de ingestelde opnamemodus kan worden opgenomen en hoeveel ruimte dat (in MB's) nog op het schijfje is. Met andere woorden dus: hoeveel ruimte er nog vrij is op het schijfje. Druk je nogmaals op de display-toets dan krijg je te zien welke opname-instellingen er zijn gemaakt. Je ziet dus op display 25 van links naar rechts de disc-modus, opname-modus, opnameniveau en microfoongevoeligheid. Door weer op de display-knop te drukken zie je dan de huidige tijd en datum en als laatste zie je de spectrum-analyser maar aangezien er niks afgespeeld wordt geeft deze dan weinig nuttige informatie.

Als laatste hebben we nog een viertal displays die je te zien krijgt als je de RH1 hebt aangesloten op de PC (displays 28 t/m 31). Op display 28 zie je het display zoals dat eruit ziet na het aansluiten van de walkman als deze in ruststand is. Helemaal links zie je het opladen van de accu. Daarnaast wat voor type disc in de walkman zit en helemaal rechts zie je een indicatie van de dataoverdracht. Op het moment dat er data van en naar de MD-disc geschreven wordt verschijnt het woordje "access" in beeld wat aangeeft dat er activiteit is en er dus van de disc gelezen wordt of er iets opgenomen wordt. Ook begint helemaal rechts een bolletje over de lijn heen en weer te lopen wat dan waarschijnlijk de dataoverdracht over de USB-kabel moet immiteren. Is de dataoverdracht klaar dan gaat de RH1 wachten op de volgende opdracht van de PC en ziet het display eruit zoals op plaatje 30 waar de walkman "standby" staat. Wil je vervolgens de disc uit het apparaat halen dan moet je eerst op de stop-knop drukken om erachter te komen of de walkman toevallig niet nog iets aan het doen is. Als je veilig de disc kan verwijderen verschijnt dan de melding "eject disc ok" zoals je op display 31 kan zien.

Dynamic normalizer
We hebben de dynamic normalizer function kunnen vinden op de afstandsbediening van de RH1. Helaas hebben we niet kunnen merken dat deze functie iets nuttigs deed. De functie zou opnames met verschillend volume moeten weergeven op ongeveer hetzelfde volume zodat de nummers ongeveer even hard klinken. Helaas hebben we ook geen gebruiksaanwijzing van de MZ-RH1 om te kijken hoe de functie zou moeten werken. Ook kan het zijn dat omdat deze RH1 een prototype is deze functie nog niet werkt.

Overig

Naast de belangrijke nieuwe functies zijn er nog een aantal dingen die veel mensen zullen interesseren die we in dit hoofdstuk zullen behandelen.
Speelduur
Over de speelduur valt niet zoveel spectaculairs te vertellen. Omdat dit wel iets is wat veel mensen belangrijk vinden mag deze informatie eigenlijk niet ontbreken. Wel kunnen we erover vertellen dat we één keer geprobeerd heb de accu van de RH1 leeg te krijgen. Deze accu was op dat moment voor zo'n 80% opgeladen. We wilden zo snel mogelijk de accu leeg hebben dus zijn we gestart met opnames maken in PCM modus waarbij we het uitgangsvolume helemaal omhoog gezet hebben en het display van de walkman constant aan hadden waarbij ook nog eens de achtergrondverlichting van de afstandbediening constant aan was. In deze energie-slurpende modus duurde het toch nog 3 hele 1 GB discs (3x 90 minuten) alvorens de accu leeg was. Dit betekent een opnameduur van 4,5 uur in PCM modus bij een batterij die voor 80% vol is en alle mogelijke energieslurpende functies aan. Voor een 100% volle accu zou dat neerkomen op ruim 5,5 uur wat toch heel dicht in de buurt komt van de 6 uur die Sony opgeeft voor een PCM opname op een 1 GB disc en dat terwijl Sony vrijwel altijd uit zal gaan van het optimale geval. Dit optimale geval blijkt dus voor de RH1 erg reeël. Daarom zullen de andere speelduren toch ook aardig in de buurt komen van de realiteit.
Hi-MD mode80/74/60 min disc1 GB disc
OpnameWeergaveOpnameWeergave
Lineair PCM58610
Hi-SP914,5915,5
Hi-LP10,518,510,519
Mp31616,5
  Tabel 4, Speelduur Hi-MD mode.
MD modeOpnameWeergave
SP stereo8,515,5
LP210,517,5
LP41219
  Tabel 5, Speelduur MD mode.
Bijgeleverde accessoires
Dan volgt hier een lijstje van de accessoires die bij de MZ-RH1 geleverd zullen worden:

 Foto 4, Nog een closup van de MZ-RH1 met de bijgeleverde afstandsbediening en oordopjes.

Korte feitjes over de MZ-RH1
Omdat we niet alle kleine details van een apparaat in een apart hoofdstuk kunnen behandelen volgen hier nog een aantal feitjes die in het kort het antwoord kunnen zijn op veel van jullie vragen:
     Foto 5, MZ-RH1 met 3-regelige afstandsbediening.
  1. De MZ-RH1 heeft een adviesprijs van 350 euro.
  2. In Nederland (en waarschijnlijk dus ook in Europa) zal de MZ-RH1 alleen beschikbaar zijn in de kleur zwart.
  3. In Europa zal de MZ-RH1 verkrijgbaar zijn vanaf de derde week van mei, in Japan half april.
  4. De Europese en Japanse versie van de MZ-RH1 zullen hetzelfde zijn behalve dat de Europese versie een volumebegrenzing heeft omdat de Europese wetgeving dat nu eenmaal voorschrijft.
  5. De behuizing van de MZ-RH1 is gemaakt van metaal.
  6. De "Hi-MD music tranfer for MAC" software zal beschikbaar zijn vanaf de zomer van 2006.
  7. De RM-MC40ELK 3-regelige afstandsbediening bekend van o.a. de MZ-NH1 werkt volledig met (de prototype-versie van) de MZ-RH1.
  8. Bij de MZ-RH1 zit geen dry-battery-case om extern een AA battery aan te sluiten.
  9. Het softwarepakket dat bij de MZ-RH1 zit zal bestaan uit SonicStage 3.4, SimpleBurner 2.0 en Hi-MD music transfer for MAC 1.0.
  10. Op de MZ-RH1 zit een standaard mini-USB aansluiting.
  11. De afmetingen van de MZ-RH1 zijn als volgt: 83,8 x 84,4 x 14,7 mm.
  12. Je kan via de afstandsbediening titels invoeren bij de muziekstukken.
  13. De A-B repeat functie voor het herhalen van een klein stukje muziek is aanwezig.
  14. Er zijn zoals bij eerdere modellen 2 custom preset mogelijkheden voor de equalizer.
  15. Bij het invoeren van track-marks is de rehearsel mogelijkheid aanwezig zodat je nauwkeurig het punt waar je wilt splitsen kan kiezen.
Minpuntjes
Zo kort voor de conclusie vragen jullie je natuurlijk af of er niet ook een aantal minpuntjes zijn betreffende de MZ-RH1. Natuurlijk zijn die er en die zal ik dan ook hier even noemen. Deze minpuntjes staan echter in geen verhouding tot de sprongen voorwaarts die Sony gemaakt heeft met het uitbrengen van de MZ-RH1.

Conclusie

Misschien mag ons oordeel dan wel niet helemaal 100% objectief zijn maar je kan met recht zeggen dat Sony met de MZ-RH1 een Hi-MD walkman heeft gelanceerd die is voorzien van bijna alle belangrijke eigenschappen die gebruikers bij vorige modellen vonden ontbreken. Dit geldt vooral op het gebied van eigen opnames maken. Ook heeft men niet nagelaten eigenschappen die in oudere modellen aanwezig waren maar die op een gegeven moment verdwenen weer toe te voegen. We kunnen ons er dan ook in vinden als Sony de MZ-RH1 introduceert als een semi-professionele draagbare opnamestudio. Het is ook heel duidelijk dat de MZ-RH1 vanuit dat oogpunt ontworpen is.
Maar is de MZ-RH1 dan alleen bedoeld voor het maken van eigen opnames? Nee, zeker niet! Als we de MZ-RH1 vergelijken met het "normale topmodel" uit de vorige generatie (de MZ-RH10 want de MZ-DH10P viel een beetje buiten de boot) Dan is de MZ-RH1 ook op veel punten verbeterd die niet direct iets met het maken van eigen opnames te maken hebben. Zo is er de verbeterde mp3-afspeelfunctie, de hogere overdrachtssnelheden via USB en de HD digital amplifier. Ook een grote stap voorwaarts is dat komende zomer software voor MAC beschikbaar komt die een aantal functies die je normaal alleen kan gebruiken via SonicStage op een PC ook kan gebruiken op een MAC. Verder zijn de metalen behuizing en de standaard afstandsbediening met display een mooie verbetering. Dit alles voor een prijs van tussen de 300 en 350 euro. Dit lijkt misschien in eerste instantie wat veel maar als je bedenkt dat qua functionaliteit de MZ-RH1 misschien nog wel het best te vergelijken valt met de MZ-NH1 (maar dan met nog meer functies) dan is 350 euro helemaal niet veel als je bedenkt dat de MZ-NH1 bij de introductie een prijskaartje van 450 euro had.
Dan vergeet ik nog bijna DE nieuwe functie waar vele fanatieke MD-gebruikers al sinds de eerste NetMD op zitten te wachten. De MZ-RH1 is het eerste apparaat dat ook ouderwetse MD-opnames via USB kan overzetten naar de PC (waar eerdere generaties Hi-MD walkmans dat alleen konden met Hi-MD opnames). Hoewel na het uitlekken van de eerste informatie over de RH1 deze vaak bestempeld werd als een opgepoetste 2e generatie Hi-MD blijkt toch wel uit deze review dat de MZ-RH1 zich met trots de derde generatie Hi-MD-walkman mag noemen. Het is zelfs zo dat sinds de overstap van NetMD naar Hi-MD er geen enkele Hi-MD op de markt gebracht is met zoveel nieuwe functies en het is de eerste MD-walkman sinds de introductie van NetMD waarbij Sony eindelijk eens goed heeft geluisterd naar wat de gemiddelde MD-gebruiker wil in plaats van naar wat de muziekindustrie wil.
Het spijt ons dan ook dat we dit prototype van de MZ-RH1 terug moeten geven aan Sony en dat we het helaas binnenkort nog voor een tijdje weer moeten doen met de toch mindere MZ-RH10 die op zichzelf toch ook een heel erg goede Hi-MD walkman is. Mag het dan ook maar heel snel eind mei zijn zodat we definitief een MZ-RH1 kunnen aanschaffen!

Rest ons nog een aantal mensen te bedanken:

 

Geschreven door: Marck Evers
Opmerkingen en suggesties kunnen gemaild worden naar de auteur.
Alle rechten voorbehouden © 2006, MDcenter.nl